Vandaag in 2014: de veertien Formule 1-kilometers van een autosportlegende

André Lotterer is een halve heilige in de wereld van de autosport. De 40-jarige Duitser, die opgroeide in Waalse gedeelte van België, won liefst driemaal de 24 uur van Le Mans. Het had niet veel gescheeld of Lotterer was in de vroege jaren ’00 een vaste waarde in de Formule 1 geweest. Wegens omstandigheden kwam hij echter niet verder dan één enkele Grand Prix. GPToday.net blikt terug.

Het is 24 augustus 2014 en er staan tweeëntwintig wagens opgesteld op het start- en finishgedeelte van circuit Spa-Francorchamps. Tot zover het weinig verrassende aspect van de zeventigste Grand Prix van België, ronde twaalf van het wereldkampioenschap dat wordt gedomineerd door Mercedescoureurs Lewis Hamilton en Nico Rosberg. Van die tweeëntwintig wagens worden er éénentwintig bestuurd door de bekende namen: op de achterste rij staat namelijk een debutant.

Of nou ja, debutant: André Lotterer heeft dertien jaar eerder zijn eerste meters in een Formule 1-wagen gemaakt en mocht daarna als testrijder van Jaguar, in de tijden dat er nog geen restricties golden, duizenden rondjes rijden op verlaten circuits. Promotie naar een rol als racerijder lag binnen handbereik, tot moederbedrijf Ford het complete management overhoop gooide en daarmee nieuwe bazen de kans gaf een andere koers te varen. Het beoogde racezitje voor 2003 was pardoes uit zicht.

Japan en Frankrijk

Voor Lotterer zat er niets anders op dan het bewandelen van een alternatieve route. Die werd gevonden in Japan. Jarenlang scheurde de Belgische Duitser met Peruviaans bloed – want, geboren in Duisburg, getogen in Nijvel met een vader uit Zuid-Amerika – over de onvergeeflijke asfaltlinten in het Verre Oosten. Sporadisch was er aandacht voor hem, meestal geen.

De Europese autosportliefhebber houdt het liever dicht bij huis. Goed, er is een handvol IndyCar-liefhebbers op dit continent en voor de Australische Grand Prix komen we graag wat eerder uit bed, maar het die hard volgen van een klasse als de Super Formula – destijds Formula Nippon – is aan weinigen besteed. Vandaar dat Lotterer pas weer op menigeens radar verscheen na een puik debuut bij de 24 uur van Le Mans.

Enduranceracen bleek een kolfje naar diens hand. Al in zijn derde deelname won Lotterer de legendarische langeafstandswedstrijd in Noord-Frankrijk, om daar later nog twee overallzeges aan toe te voegen. Met drie Le Mans-overwinningen is de Duitser met recht één van de meest gedecoreerde endurancecoureurs aller tijden.

Caterham

Formule 1 leek echter een gepasseerd station. In de zomer van 2014, kort na zijn derde Le Mans-zege, was Lotterer immers ‘al’ 32 jaar – geen leeftijd waarop een Formule 1-debuut normaliter lonkt. Omstandigheden zorgden echter voor een merkwaardige wending. Aangezien Kamui Kobayashi om centjes verlegen zat en Caterham diezelfde centjes wel heel hard kon gebruiken, werd de Japanner voor één wedstrijd richting de zijlijn gechauffeurd.

Klein detail: er stond geen invaller met diepe zakken klaar. Om gezichtsverlies te vermijden besloot Caterham de publiciteitsstunt-kaart te spelen. Voor de Belgische Grand Prix werd Lotterer geïnviteerd, aangezien de Le Mans-held een halve Belg is. Benodigdheden: helm en een goed humeur. Want die rammelkar van Caterham ging niet hard én regelmatig stuk. Een goed resultaat kon-ie op voorhand vergeten, de bijzondere ervaring van het deelnemen aan een Formule 1-weekend was de enige meerwaarde.

Super Formula-werkgever Nobuhide Tachi ziet er, ondanks dat de race op Spa-Francorchamps samenvalt met het SF-treffen op Motegi, wel brood in. Een vrij doortrapte gedachtengang ligt daaraan ten grondslag: Tachi’s beide coureurs kunnen nog kampioen worden en aangezien Kazuki Nakajima een Japanner is en Lotterer niet, komt het perfect uit dat de laatstgenoemde een race moet missen. Ga je gang, André!

Veertien kilometer

In zijn eerste training op vrijdagochtend is Lotterer, die reeds twaalf jaar niet meer in een huidig F1-model heeft gezeten, na vierentwintig oefenrondjes een tiende rapper dan vaste rijder Marcus Ericsson. In de tweede training neemt de Zweed het initiatief met eenzelfde verschil over, om in de derde oefensessie op zaterdagochtend een serieuze stap voorwaarts te zetten. Dataspecialist Lotterer laat zich niet kisten. De zeven tienden achterstand die hij na de derde training heeft, buigt-ie om naar een voorsprong van bijna één seconde in de verregende kwalificatie. Een regelrechte stunt. Lotterer komt zelfs slechts vijf honderdsten tekort om de Sauber van Esteban Gutiérrez achter zich te houden. Gezien de zeepkist waarmee hij rijdt voorwaar geen slechte prestatie.

Lotterers Formule 1-racecarrière zal veertien kilometer duren. In de openingsronde schiet hij drie man voorbij, om als achttiende de eerste ronde te voltooien. Gedurende de tweede omloop begint zijn Renault-motor te sputteren en al kruipend komt hij op de Busstop-chicane – of wat daarvoor moet doorgaan – af. Lotterers laatste wapenfeit in de Formule 1 is dat Lewis Hamilton bijna bovenop zijn strandende wagen klapt, als de Brit zelf naar de pitstraat moet om een lekke linkerachterband – dankjewel Nico Rosberg – te laten vervangen.

Caterham staat paf. Die moeten we houden! Lotterer krijgt het aanbod om twee weken later de Italiaanse Grand Prix op Monza te rijden. Dat klinkt leuk en aardig, maar er zit een addertje onder het gras. GP2-coureur Roberto Merhi kan een beetje geld missen – precies genoeg voor één training. Caterham overspeelt haar hand door Merhi de training toe te zeggen. Aangezien Ericsson royaal betaalt voor zijn eigen zitje, zal Lotterer dus anderhalf uur van de vier uren trainingstijd in moeten leveren. Daarvoor past hij.

Lotterer houdt het vizier nog drie seizoenen op Japan, om daarna een winstloze periode in de Formule E te beleven. Vanaf volgend jaar mag hij weer doen waar-ie goed in is. Als leider van de Porsche 963 Le Mans-squad mag Lotterer een gooi naar zijn vierde overallzege doen. In de Formule 1 is hij nooit tot successen in staat geweest, maar die ene Grand Prix-start pakken ze 'm nooit meer af.