Special: Norberto Fontana, de achterblijver die Schumacher moest helpen

Op 26 oktober 1997 vond de slotrace van een memorabel Formule 1-seizoen plaats. Michael Schumacher had één puntje voorsprong ten opzichte van naaste rivaal Jacques Villeneuve. Degene die voor de ander zou finishen op het circuit van Jerez, mocht zichzelf tot wereldkampioen kronen.

De uitkomst is bekend. Nadat Schumacher twee derde van de race op kop lag, wist Villeneuve zich langszij te werken. De Duitser trachtte zijn Ferrari als een soort stootkussen te gebruiken om de Williams van zijn rivaal te beschadigen, maar die aanpak faalde. Schumacher strandde in de grindbak en Villeneuve reed onbedreigd naar een derde plaats, ruim voldoende voor de kampioenschapstitel.

Voorafgaande aan de wedstrijd vreesden Schumacher en Villeneuve elkaars teamgenoten. Eddie Irvine had Villeneuve hinderlijk in de weg gereden tijdens de voorlaatste GP van het jaar en Schumacher vermoedde dat Heinz-Harald Frentzen weleens hetzelfde kon doen. De vrees bleek ongegrond: op racezondag in Jerez bleven de Noord-Ier en de Duitse understudies van onbesproken gedrag. Wel was er een vreemd incident met een andere coureur. GPToday.net blikt terug.

Foutje, pardon

Voor aanvang van het Formule 1-seizoen 1997 heeft het team Sauber groot nieuws. Niet langer hoeven zij met de ondergeschikte Ford-motor rond te rijden, nee, Peter Sauber heeft een heus Ferrari-contract in de wacht gesleept. De kale Zwitser kan niet wachten om het nieuws met Jan en alleman te delen. Ferrari is op haar teentjes getrapt want inderdaad, er is een deal, maar in de kleine lettertjes staat dat het Italiaanse merk bepaalt wanneer communicatie over die deal plaatsvindt. En dus niet Sauber, die van de hoogste daken schreeuwt dat hij over een Ferrari-contract beschikt.

Zodoende moet Sauber in alle haast een aantal represailles slikken. Een van de door Ferrari opgelegde maatregelen is het aanvaarden van een door Maranello aangewezen tweede coureur, naast eerste rijder Johnny Herbert. Dat is een stevige streep door Saubers rekening. De Zwitserse brigade wenste immers Jos Verstappen in haar tweede wagen te plaatsen, maar dat feestje gaat nu niet meer door.

Ferrari komt – enigszins verwacht – aangezet met testrijder Nicola Larini. De dan 33-jarige Italiaan heeft al sinds zijn invalbeurt tijdens het inktzwarte Grand Prix-weekend in Imola 1994 niet meer competitief rondgereden met een Formule 1-bolide en zodoende wordt er van hem niets verwacht. Toch schiet Larini uit de startblokken. Tijdens de openingsrace in Melbourne eindigt hij als zesde, daarmee een voor Sauber levensbelangrijk WK-punt scorend.

Vervloekte wagen

Daarna is de koek op. Larini voelt zich achtergesteld. Ondanks het feit dat híj het eerste wereldkampioenschapspunt van 1997 voor Sauber heeft gescoord, wordt de wagen van Herbert immers op een voorkeursbehandeling getrakteerd. Larini past voor teaminterne spelletjes en geeft er net zo lief de brui aan. Al na vijf races trekt de Italiaan terug naar Maranello, om Ferrari’s te testen. Dat nog liever, dan voor spek en bonen achterin het F1-middenveld rondtoeren.

Teambaas Peter Sauber loert al stiekem naar mogelijke vervangers als Ferrari stelt dat er geen man overboord is: de Scuderia heeft namelijk nog meer testrijders. Gianni Morbidelli, bijvoorbeeld. Hij is pas 29 jaar, stond eens op het Formule 1-erepodium maar heeft geen onvergetelijke indruk achtergelaten. Morbidelli is in de mottenballen beland, maar wordt daaruit gevist door Ferrari. In een handvol optredens als invaller bij Sauber weet de Italiaan niet uit te blinken.

Dieptepunten zijn er in Canada, waar hij achter de Safety Car zijn voorvleugel nota bene tegen de achterkant van teammaat Herbert aan gruzelementen rijdt, en in Frankrijk en Japan, waar hij zware crashes beleeft. Op een Franse testdag breekt Morbidelli zijn linkerhand, waardoor Sauber alweer op zoek moet naar een vervanger voor zijn vervloekte tweede zitje. Die vervanger rijdt drie races, alvorens hij voor de seizoensfinale wederom wordt opgeroepen – omdat Morbidelli’s arm bij een klap in de Japanse training wederom een stevige tik heeft gehad.

Don’t cry for me

Zijn naam? Norberto Edgardo Fontana, 22 jaar en hartstikke leergierig. Bovendien wacht hij al een tijdje op zijn kans. Fontana wordt in thuisland Argentinië tot nieuwe Fangio gebombardeerd, maar dat overkomt op de pampa's vrijwel iedereen die rappe handen en een loden rechtervoet heeft. Toch heeft Fontana wel degelijk iets om trots op te zijn: in het jaar 1995 wint hij de prestigieuze Marlboro Masters op Zandvoort en verovert hij de titel in het Duitse Formule 3-kampioenschap.

Fontana kan dus prima rijden, al krijgt hij weinig kansen. Tegen het einde van 1994 mag hij eens testen voor Sauber, voornamelijk omdat toekomstig sponsor Red Bull het helemaal ziet zitten in de Argentijn. Voor 1995 wordt hij de officiële testcoureur, al neemt Sauber het niet zo nauw met die werkzaamheidsspecificatie. Eigenlijk wordt Norberto weggesaneerd. Hij mag in Japan rijden, waar het niet al teveel opvalt dat hij niet zo speciaal is als bijvoorbeeld Schumacher of Villeneuve.

Zoals gezegd komt Norberto’s kans als invaller Morbidelli zijn arm breekt. Norberto rijdt aardig mee in drie wedstrijden, maar laat niets bijzonders zien. Boze tongen beweren dat Sauber na het vertrek van Larini helemaal niets meer heeft gedaan aan haar tweede wagen en dat zowel Morbidelli als de Argentijn dus met een lomp barrel rondrijdt. Norberto is al blij toe dat hij überhaupt mag racen. Even lijkt het erop dat het bij één race blijft – z’n debuut is op zijn zachtst gezegd zwak – maar Sauber kan niets anders dan vasthouden aan zijn Argentijnse testrijder.

Jerez

Na Morbidelli’s tweede ongeluk mag Norberto nog een keer opdraven, ditmaal voor de finalerace op Jerez. Zoals gezegd staat er iets op het spel: het wereldkampioenschap Formule 1. Ferrari-coureur Schumacher versus Williams-rijder Villeneuve. Sauber krijgt op zondagochtend te horen dat het Ferrari koste wat kost niet in de wielen moet rijden. Nu zal Herbert geen probleem vormen: de Brit kan het tempo van de middenmoot prima bijbenen en de kans is groot dat hij in dezelfde ronde als de winnaar finisht.

Norberto echter vormt een ander verhaal. De Argentijn krijgt vlak voor de start instructies om Schumacher, mocht de situatie zich voordoen, een handje te helpen. Dat wil zeggen: Villeneuve een potje ophouden. Ferrari heeft sinds de vroege aankondiging van Sauber - dat zo dolblij was met z'n Ferrari-motordeal - een chantagemiddel op de Zwitserse equipe en Peter Sauber wordt op de oktoberzondag in Jerez stevig onder druk gezet. Mocht Villeneuve achter Fontana opduiken, doe dan alles om hem dwars te zitten.

Zo gezegd, zo gedaan. Aan het begin van ronde 31 wordt Norberto op een rondje gezet door leider Schumacher, wie hij bij het uitkomen van de eerste bocht alle ruimte van de wereld gunt. Vlak voor de achteropkomende Villeneuve stuurt de Argentijn zijn Sauber terug de ideale lijn op, om de Canadese titeljager een kleine halve minuut in de weg te rijden. Missie geslaagd, Schumachers gat groeit van een handjevol tienden naar bijna vier seconden.

Nasleep

Norberto is allerminst een slechte coureur – de F3-titel als bewijs – maar zijn optredens in de Formule 1 doen hem weinig goed. Red Bull Zuid-Amerika staat aan zijn zijde en aan geld is geen gebrek, maar een zitje bij Tyrrell voor het seizoen 1998 valt in het water omdat Craig Pollock het team overneemt. Laat Pollock nu net de manager van Villeneuve zijn, de man die ondanks Norberto’s blokacties op die gedenkwaardige dag in Zuid-Spanje de wereldtitel van ’97 wist te veroveren…

Eind 1999 mag Norberto nog eens testen voor het team van Minardi, dat met Telefonica een grote vis aan de sponsorhaak heeft geslagen. Het telecombedrijf wenst twee Spaanstalige rijders, waarvan eentje uit Spanje – Marc Gené – en eentje uit Zuid-Amerika. Norberto past perfect in het plaatje, rijdt goede testtijden maar legt het uiteindelijk af tegen zijn nog vermogendere landgenoot Gaston Mazzacane. Daarmee komt Norberto’s Formule 1-carrière – 4 starts en één opzichtige blokkade – ten einde.

Jarenlang rijdt Norberto in toerwagens, om ook deel te nemen aan de Dakar Rally en meerdere wedstrijden in Japan. Pas als het incident is verjaard komt Norberto er eerlijk voor uit Villeneuve doelbewust te hebben geblokkeerd, daarmee zijn eigen geschiedenis in de koningsklasse bevestigend als een zoveelste geval waarin een aanstormend talent wordt verpest door politieke acties.